Με τις αποφάσεις 1177 και 1281/2026, το Α΄ Τμήμα του Συμβουλίου της Επικρατείας διευκρινίζει ότι οι διατάξεις για την οριοθέτηση ρεμάτων προστατεύουν, παράλληλα με το περιβάλλον, και τα ατομικά δικαιώματα και συμφέροντα των ιδιωτών.
Στις συγκεκριμένες υποθέσεις, οικοδομικές άδειες και πράξεις προσκύρωσης, τακτοποίησης και αναλογισμού αποζημίωσης είχαν εκδοθεί χωρίς προηγούμενη οριστική οριοθέτηση του ρέματος, κατά παράβαση του άρθρου 6 ν. 880/1979. Η προσωρινή οριοθέτηση είχε στηριχθεί σε διατάξεις του Κτιριοδομικού Κανονισμού που υπερέβαιναν τη νομοθετική εξουσιοδότηση.
Το ΣτΕ έκρινε ότι η παρανομία αυτή μπορεί να θεμελιώσει ευθύνη του Δημοσίου ή άλλου αρμόδιου δημόσιου φορέα προς αποζημίωση, σύμφωνα με τα άρθρα 105–106 ΕισΝΑΚ, εφόσον συντρέχουν και οι λοιπές νόμιμες προϋποθέσεις, ιδίως ζημία και αιτιώδης σύνδεσμος.
Στην απόφαση 1281/2026 κρίθηκε επίσης ότι έπρεπε να εξεταστεί ο ισχυρισμός για παράνομη παράλειψη της Διοίκησης να ολοκληρώσει την οριστική οριοθέτηση, κατόπιν ακυρωτικής απόφασης του ΣτΕ.
Η πρακτική σημασία είναι ουσιαστική καθώς πριν από αγορά ή αξιοποίηση παραρεμάτιου ακινήτου, ο νομικός και τεχνικός έλεγχος χρειάζεται να εξετάζει τη νομιμότητα της οριοθέτησης και των πολεοδομικών πράξεων. Η ύπαρξη οικοδομικής άδειας από μόνη της δεν εξασφαλίζει ότι οι απαραίτητες προϋποθέσεις έχουν τηρηθεί.
Οι αποφάσεις αποσαφηνίζουν τη δυνατότητα διεκδίκησης αποζημίωσης, χωρίς να συνεπάγονται αυτόματη αποζημίωση σε κάθε περίπτωση.